Mùa gặt Mù Cang Chải

Thùy Linh

Vào tháng 9,10 là mùa gặt Mù Cang Chải. Người ta lên đó ngắm cảnh, chụp ảnh nhiều lắm. Những sườn đồi chỉ toàn màu vàng ươm của lúa chín, lượn vòng theo ruộng bậc thang như những lượt sóng mềm mại. Đẹp mộng mị, mê hoặc, lãng mạn và thanh thoát…

Vẻ đẹp chỉ có riêng nơi này, vùng đất này, góc trời này. Một vẻ đẹp riêng biệt nhưng lại hào phóng dành cho tất cả những ai tới đây. Mù Cang Chải dâng hiến. Mù Cang Chải dịu dàng. Mù Cang Chải tự âm thầm hát bài ca của riêng mình…Hãy tới đó và lắng nghe…

Lao Chải cách huỵên lỵ Mù Cang Chải gần 15 km. Khép nép bên sườn núi, giữa những sóng lùa vàng ruộng bậc thang. Đường đất lổn nhổn khó đi vì chưa có đường bê tông. Mùa mưa thì lầy lội phải biết. Tai nạn cũng chả tránh được. Dốc, trơn, khấp khuỷu, một bên là vách núi, bên kia là vực sâu, bên dưới là những ruộng bậc thang. Vì chỉ toàn núi nên ít mặt bằng. Dành hết đất để làm ruộng bậc thang mà người nơi xa đến chỉ thấy vẻ đẹp thoát nhiên giữa núi rừng mà không biết những thân phận, kiếp người phải tập quen sống treo mình bên nhữngvách núi đá.

Trường tiểu học Lao Chải….

Trường Tiểu học Lao Chải chỉ có ba dãy nhà. Một dãy nhà xây lợp proximan, còn hai dãy nhà kia làm bằng gỗ mục nát do người H’Mông xây để cho con em mình có chỗ ở và học. Mặt bằng không đủ để có nhà ở, bếp ăn và chỗ vui chơi cho cả giáo viên lẫn học sinh. Một cái lán bé xíu, trống hoác có ba chân kiềng để tụi trẻ tự nấu ăn với nhau sau giờ học treo bên vách núi. Lối đi lên chỉ là cái cầu bằng gỗ và những bậc thang đất. Có đứa nấu xong cơm lúc bê xuống trượt chân đổ hết cả chả còn gì mà ăn. Tất cả có 50 đứa trẻ từ lớp 1 đến lớp 5 nhít lít trứng gà, trứng vịt, nhà ở xa trường nên chúng tụ về đây ở và học. Chúng tự hình thành từng nhóm nhỏ 3,4, 5…đứa góp gạo thổi cơm chung.

Lớp học và nhà ở …

Thay nhau nấu cơm ở bếp này…

Đường lên dốc…bếp cheo leo…

Bữa cơm là nồi cơm lèn chặt, có độn ngô, sống sít và một nồi mì tôm làm canh lõng bõng nước. Có nhóm thêm món gừng trộn muối. Chả có bát đũa, cứ cầm thìa sục thẳng vào nồi cơm múc lên ăn. Cũng chả đủ nên chúng chuyền nhau cái thìa. Bữa cơm diễn ra ở bất kỳ đâu mà chúng thấy tiện: hè nhà, cạnh bếp, sân…Những đôi mắt ngước nhìn người lạ trong veo, ngượng ngập, miếng ăn bỗng ngập ngừng khó nuốt.

Chạn của chúng em đấy …

Tụi mình thích ăn ở hè…

Còn tụi mình ăn ngay cửa bếp…

Bữa cơm trưa…

Cơm chín rồi ăn thôi…

Lứa tuổi ấy ở thành phố biết làm gì nhỉ? Vòi vĩnh, ăn ngon, mặc đẹp mà vẫn còn mè nheo đòi hỏi…Bữa ăn cha mẹ quát nạt bắt ăn cái này, cái kia vì sợ con mình không đủ dinh dưỡng. Nâng như nâng báu vật, hứng như hứng nguồn lộc trời ban. Vì người ta vẫn cứ nói, con cái là lộc của trời mà.

Gái đảm…

Con trai cũng đảm…

Nào, chúng mình cùng nấu cơm…

Còn những đứa trẻ ở Lao Chải này có được gọi là lộc trời ban không nhỉ? Chúng phải tự chăm lo bản thân. Sau giờ học tự nấu ăn với những nồi cơm méo mó, đen sì vì muội củi. Tự an ủi cái dạ dày mình bằng bữa cơm trương phềnh, sống sít vì chưa khéo nấu. Chỉ biết đổ gạo, đổ nước vào và đun sôi lên. Có nồi cơm còn không đủ cả hơi nóng để làm cơm chín. Vậy mà chúng vẫn ăn như chả có chuỵên gì. Tay đen sì vì bếp củi lửa nhưng chả thấy đứa nào rửa ráy và cũng chả có ai quát nạt đi rửa tay. Hàng tuần tự vào rừng nhặt củi về đun vào thứ 5 được nghỉ học…

Những đôi mắt buồn bên khung cửa..

Đám trứng gà, trứng vịt ấy vẫn cứ đùa chạy quanh sân, đứa thì ngồi tựa cửa nhìn người lạ, nhìn trời đất, cũng có đứa chả nhìn gì, như nghĩ ngợi, như chiêm nghiệm điều gì đó…Lạ thế, mình cứ ám ảnh bởi hình ảnh tụi trẻ con vùng cao ngồi tựa cửa nhìn ra ngoài. Dường như bên trong ngôi nhà dù nghèo nàn ấy vẫn là nơi an toàn nhất với chúng. Còn ngoài kia…Ngoài kia là gì? Chắc chúng chưa bao giờ biết. Vì thế chúng chưa bao giờ biết thế nào là sung sướng, hạnh phúc? Và chắc chúng chưa bao giờ biết chúng khổ như thế nào…Bao nhiêu đời rồi những thế hệ đã nhận từ tổ tiên, ông bà, cha mẹ của hồi môn nỗi khổ sở, đói nghèo như thế này?

Buồn trông rặng núi xa xa…

Thế kỷ 21 rồi, người ta đang nói kiên định lắm về một thiên đường nơi mảnh đất này, nhưng những đứa trẻ vùng cao như Lao Chải này đói ăn, thiếu mặc, khát văn hóa là hiển hiện, là nỗi đau của những ai đã từng lên đây. Mấy ai nhìn những bức ảnh này có cảm giác bị tội lỗi dày vò? Các cô giáo ở Lao Chải và Nậm Khắt (Yên Bái) đều bảo, nếu bữa cơm mà có thêm miếng thịt thì chắc là nhiều đứa trẻ sẽ lại đến trường học chữ.

Ở đây phụ huynh không phải “chạy” trường, mà nhà trường và giáo viên “chạy” học sinh…Nhưng họ chả biết “chạy” để có học sinh đến trường và được dạy dỗ bằng cách nào khi miếng ăn còn chưa ấm bụng? Giờ như có một cái phao nhỏ bấu víu: miếng thịt vào mỗi bữa ăn.

Cháu biết rồi nhá, sắp có thịt…

Bạn nhớ nhé, chỉ cần có miếng thịt vào bữa ăn, có thể sẽ có nhiều trẻ vùng cao đến trường. Một miếng thịt nhỏ bé mà có thể bạn phải nài nỉ con cái, cháu chắt bạn ăn như là sự tra tấn. Một miếng thịt mà con cái, cháu chắt bạn ăn rồi nhè ra như ăn cái gì gớm giếc lắm…

Cháu hy vọng được không?

Đó là sự thật, một sự thật đau xót trên mảnh đất này. Và ngay tại nơi được gọi là “Danh lam thắng cảnh quốc gia ruộng bậc thang Mù Cang Chải”.

Biển báo “Danh thắng quốc gia ruộng bậc thang Mù Cang Chải”

PS: Dự án “Cơm có thịt”  đã thu được nhiều kết quả tốt đẹp do thiện tâm của nhiều độc giả. Sau Suối Giàng, cơm có thịt sẽ đến với những đứa trẻ nghèo ở Lao Chải và Nậm Khắt những ngày tới đây. Cám ơn tất cả bạn bè đã quan tâm và tham gia vào chương trình nhỏ bé này

About these ads

About trandangtuan

chỉ mong làm được những điều nho nhỏ...
This entry was posted in Bài viết báo bạn. Bookmark the permalink.

18 Responses to Mùa gặt Mù Cang Chải

  1. Nguyễn Hoàng Lâm says:

    Mẹ! Lúc viết mấy dòng này phải đánh nhau với con gái nó mới cho gõ, nhưng mừ cũng kịp suýt khóc khi đọc đến đoạn thằng cu 5 tuổi lễ mễ bưng nồi cơm lên thì ngã oạch cái! cố gắng mãi mà vẫn phải nhìn thấy những cảnh thế này thì biết cố gắng thê nào bây giờ!

  2. halinhnb says:

    nhìn ảnh thứ 13 từ trên xuống thương quá cơ các anh chị à, bé đó còn bé hơn con em rất nhiều..vậy mà đã xa bố mẹ, tự nấu cơm ăn, tự chăm sóc bản thân…Giá mà được nấu cho các bé một bữa để các bé khỏi lo đói, cứ chơi thoải mái rồi có người dọn sẵn cơm cho mà ăn…
    nhìn ảnh đó rồi nghĩ ngay bản thân mình còn phải noi gương các bé chứ nói gì là các con..
    TDT : Thằng cu này mình đưa ảnh lên đầu,chỗ tài khoản và đóng góp ấy.
    Giống nhóc trong ảnh ” cơm chín rồi,ăn thôi”.Nhìn cái dáng nó đi..
    Mình không mong, nhưng nghĩ,có thể lúc nào đó cậu bé trong ảnh kia giúp con mình.Như một người biết giúp kẻ chưa biết. Vì cuộc đời còn nhiều chuyện đâu dễ lường.

    • halinhnb says:

      Em nghĩ ảnh bé đang ngồi nấu cơm vậy ấn tượng lắm anh Tuấn à, bức ảnh đúng là thay bao nhiêu lời muốn nói đó..Em cứ nhìn là nao cả lòng..thương thật…thương lắm…
      Các bé đã và đang nỗ lực lắm và như vậy khát vọng cho con học chữ của các ông bố bà mẹ cũng to lớn lắm…bởi cho con đi xa tự lập trong điều kiện thiếu thốn như thế và khi còn bé vậy em nghĩ có ông bố và bà mẹ nào không thắt cả lòng..
      Em mong con em được chứng kiến tận mắt cảnh đó để biết mình may mắn thật nhiều và phải cố gắng hơn…Các bé được sinh ra và lớn lên trong đầy đủ, không hiểu hết những may mắn của bản thân cũng như những nỗ lực và mong muốn của bố mẹ tại sao muốn tạo điều kiện cho các bé học hành và có cuộc sống vui như có thể. Nếu được gặp các bạn nhỏ đáng yêu, vượt khó kiên cường như vậy, em nghĩ trẻ con nhà em sẽ biết cảm thông hơn, biết chia sẻ nhiều hơn…biết rằng trên thực tế còn bao nhiêu bạn khó khăn, vất vả không một lời phàn nàn…
      em cũng phần nào nghĩ như anh, có thể chính các bé đang mang đến cho chúng ta những điều gì đó..lớn hơn là chúng ta mang đến cho các bé..
      Cảm ơn các anh chị!

      • Lana says:

        Đúng là mình cũng dừng lại rất lâu ở cái hình số 13 (con trai cũng đảm…)
        Cũng có thể đúng là dự án” cơm có thịt” sẽ giữ các em với trường (những trường dự án sẽ đến như Mù Căng Chải), để thày cô không phải ‘chạy học sinh’.
        Và đúng là những hình ảnh này đem đến những giá trị vô hình lớn hơn nhiều những điều đếm được nho nhỏ mỗi chúng ta đang làm.

  3. Thành says:

    Chị chụp ảnh đẹp như vẽ tranh!
    Chị đã vẽ một bức tranh rất đẹp cho các em thơ dân tộc thiểu số Tây Bắc!
    Xin được cùng chị vẽ tiếp những bức tranh!

  4. Ôi, những bức ảnh… thương các con quá, những đứa trẻ nhọc nhằn cố gắng học lấy cái chữ. Chỉ muốn được ôm các con vào lòng, vệ sinh sạch sẽ và các con có được bữa cơm có thêm miếng thịt!

  5. nosansi says:

    Ước gì Bộ Giáo dục điều cho mỗi trường dân tộc nội trú một cấp dưỡng viên. Thanks

  6. single mom says:

    Chú Tuần cho cháu cop bài về in, cop ảnh về in treo ở nhà trước bàn học của con trai. Con cháu 6 tuổi, bữa cơm nào cũng giục ăn. Thanks chú nhiều!

  7. Kim Long says:

    Theo em, anh nên nhanh chóng triển khai dự án này thêm ở một hai trường khác nữa. Nên đưa thêm nhiều hình ảnh tích cực về những nơi mình đã giúp. Chứ đưa nhiều về những nơi mình cần phải giúp một cách cấp tập thế này. haizzz…. Thương thì thương thật, rất thương là đằng khác. Ủng hộ thì vẫn ủng hộ nhưng thật tình cũng nản. Sức mình có hạn liệu bao giờ mới giúp được hết đây!
    TDT : Bạn chưa xem kỹ rồi.Chính Lao Chải và Nậm Khắt là hai điểm đã khảo sát không phải để viết bài mà để có phương án gửi tiến ủng hộ..Các Bài viết về Mù Căng Chải là khi đi khảo sát về viết và đó cũng là hai điểm sẽ ủng hộ.Thực ra chỉ đợi có tài khoản là chuyển tiền ngay, có lẽ mai sẽ có thông tin tài khoản từ hai trường gửi về.

  8. Hà Nội phố says:

    Người về nơi ấy miền cao
    Từ bi một nẻo… nao mô di đà
    Người về nơi ấy cổng trời
    Nơi miền cực lạc cúi đầu chắp tay.

    Chợt rơi tiếng mõ chiều nay
    Cà sa gửi lại, chia tay bồ đề.

  9. nguyen manh linh says:

    Thật thương các em nhỏ, lúc còn bé quê tôi cũng nghèo khó (thời bao cấp mà) nhưng đến mức quá khó khăn như thế này trong thời đại của thế kỷ 21.
    Càng thương các em bao nhiêu tôi càng ghét bấy nhiêu đối với một số ( có thế vô số) các đơn vị nhà nước làm ăn thất thóat tiền tỷ của dân, cán bộ tham nhũng và bất tài..v..v..
    Chúng ta hãy chung tay góp sức, tòan dân cùng nhau giúp đỡ chắc chắn trẻ em của những nơi còn khó khăn sẽ được khá hơn.

  10. nguyễn thị ánh hồng (bình dương) says:

    Cảm ơn những người có tâm với đời!
    Đọc xong bài viết cứ nao nao trong lòng, cứ nghĩ đến ” một hay hai ngàn đồng” cho khẩu phần ăn mỗi cháu mà xót xa. Rất tâm đắc với cách nói của bài “Một miếng thịt nhỏ bé mà có thể bạn phải nài nỉ con cái, cháu chắt bạn ăn như là sự tra tấn. Một miếng thịt mà con cái, cháu chắt bạn ăn rồi nhè ra như ăn cái gì gớm giếc lắm…”
    Ngày mai tôi sẽ gởi vào tài khoản một ít gọi là tấm lòng gởi đến các em. Cũng mong rằng thông tin này được nhiều bạn đọc biết đến hơn , để các em có được những bữa cơm “có thịt”.

  11. Hòa says:

    Gửi các bác

    Em xem bài này mà tưởng tượng ra mấy đứa nhóc nhà em.
    Cùng lứa tuổi mà đầy đủ, chưa biết làm gì ngoài việc tự học và tự ăn (đôi khi vẫn còn phải đút).
    Chỉ biết tự hứa là sẽ dạy dỗ con sớm biết tự làm việc và có trách nhiệm trong gia đình.
    Cảm ơn bác Thùy Linh đã cho nhiều bức ảnh đẹp và xúc động.

    Hòa

  12. Hà Nội phố says:

    Ruộng bậc thang, xanh vàng xanh
    Lao Chải đường lên quanh vòng quanh
    Hẹn người về thăm ta nhé!
    Ta có rượu ngô, mèn mén, ném còn.

    Ơi cô váy quét, cơm niêu…
    Tôi biết mai ngày cô sẽ yêu
    Mang theo khói bếp chiều Lao Chải
    Và nặng tình tôi, gắp nhạt nhòa!

  13. fannhoc19 says:

    Reblogged this on smile010 and commented: :) doc de nga’m vao nguoi.

  14. NHH says:

    Đọc bao lần, mà tâm trạng vẫn y nguyên lần đầu. Tiếc rằng các bạn- không còn duy trì cảm xúc để có những bài chân thật như này.

Gửi phản hồi

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s